In Oostenrijk heeft een rechtbank in Innsbruck deze week een dramatische uitspraak gedaan in een zaak die vorig jaar internationaal voor opschudding zorgde: een 37-jarige Oostenrijkse bergbeklimmer is veroordeeld voor dood door schuld nadat zijn vriendin vorig jaar op de hoogste berg van Oostenrijk om het leven kwam. De rechter sprak hem schuldig aan grove nalatigheid en legde hem een voorwaardelijke gevangenisstraf en een geldboete op, maar liet hem vrij onder voorwaarden. De uitspraak benadrukt de complexe juridische vraagstukken rond verantwoordelijkheid en veiligheid in bergsporten.
De zaak draait om de dood van de 33-jarige Kerstin Gurtner, die op 19 januari 2025 stierf aan onderkoeling tijdens een winterse klim op de Grossglockner, de met 3.798 meter hoogste berg van de Oostenrijkse Alpen. Het koppelpoging om de top te bereiken liep uit op een nachtmerrie toen het paar na een lange dag klimmen in de nacht vast kwam te zitten in barre weersomstandigheden met temperaturen ver onder het vriespunt en harde windvlagen.
Volgens justitie raakte Gurtner uitgeput, gedesoriënteerd en onderkoeld op ongeveer vijftig meter onder de top. De man, die als de meer ervaren klimmer werd gezien, besloot haar alleen achter te laten om hulp te zoeken bij een berghut. Hoewel hij korte tijd later contact probeerde te maken met de reddingsdiensten, werd volgens het onderzoek vastgesteld dat hij niet tijdig om hulp had gevraagd of noodsignalen had afgegeven. Reddingswerkers arriveerden pas de volgende ochtend, maar troffen Gurtner dood aan in de extreme kou.
Rechtbank spreekt uitspraak uit na marathonzitting
Na een zitting die ongeveer dertien uur duurde, oordeelde de rechtbank dat de klimmer schuldig was aan dood door schuld vanwege grove nalatigheid. De rechter sprak van fouten in risicobeoordeling en besluitvorming door de man en legde hem een voorwaardelijke celstraf van vijf maanden op, gekoppeld aan een boete van ongeveer 9.400 euro. De straf betekent dat hij niet daadwerkelijk naar de gevangenis hoeft, tenzij hij de opgelegde voorwaarden schendt.
De Oostenrijkse wet kent voor dood door schuld een maximale gevangenisstraf van drie jaar, maar in deze specifieke zaak besloot het gerechtshof tot een voorwaardelijke straf. De keuze weerspiegelt volgens juristen de overwegingen van de rechter tussen nalatigheid en de context van een onfortuinlijke bergexpeditie, maar roept ook vragen op over verantwoordelijkheid tijdens bergtochten.
Twijfel en discussie rond verantwoordelijkheid
In de rechtszaal voerde de verdediging aan dat zijn vriendin hem had aangemoedigd om hulp te zoeken, en dat zij hun tocht samen hadden gepland. De man ontkende willens en wetens onveilig te hebben gehandeld en verklaarde dat hij “oneindig veel spijt” had van wat er die nacht was gebeurd. Hij benadrukte zijn liefde voor Gurtner en zijn verdriet over haar dood. Desondanks wekte de rechtersafweging de indruk dat hij als meer ervaren klimmer een verantwoordelijkheid droeg om adequaat zorg te dragen voor een partner die duidelijk niet in staat was verder te gaan.
De zaak heeft binnen en buiten Oostenrijk veel discussie losgemaakt over de grenzen van persoonlijke verantwoordelijkheid in risicovolle sporten zoals alpinisme. Mountaineering-organisaties en juridische experts debatteren over de mate waarin een klimmer aansprakelijk kan worden gehouden wanneer zich tragische ongevallen voordoen in intrinsiek gevaarlijke omgevingen. Sommige commentatoren wijzen erop dat bergbeklimmen per definitie risico’s met zich meebrengt, terwijl anderen benadrukken dat er een verschil is tussen een ongeluk en nalatigheid.
Reacties en bredere impact
Familieleden en vrienden van Gurtner hebben in eerdere verklaringen herinneringen gedeeld aan haar passie voor de bergen en haar enthousiasme voor outdooractiviteiten. Tegelijkertijd heeft de zaak empathie opgeroepen voor de complexe positie van de veroordeelde partner, die zijn eigen rol en keuzes moest verantwoorden onder intensieve juridische en publieke observatie.
Het Innsbruck-proces markeert een opvallende juridische stap in het omgaan met tragedies in extreme omstandigheden. Het zet een precedent voor hoe nalatigheid en verantwoordelijkheid worden geïnterpreteerd in alpinistische contexten, iets wat zowel de klimgemeenschap als het bredere publiek nauwlettend volgt.
Terwijl de veroordeelde klimmer de rechterlijke uitspraken accepteert en zijn leven probeert voort te zetten, blijft de tragische dood van Gurtner een open vraagstuk over voorbereiding, risicobeheer en verantwoordelijkheid in de bergen — een discussie die nog lang niet is afgesloten.
